Skandynawia po mojemu
Radio SzczecinRadio Szczecin » Skandynawia po mojemu » Felietony
żródło: //commons.wikimedia.org.
żródło: //commons.wikimedia.org.
W niedziele minie 35 lat od zamachu na życie premiera Szwecji Olafa Palmego.

Nie będę jednak szukał dziś możliwych motywów tego morderstwa, które rozegrało się na oczach kilkudziesięciu osób pół godziny przed północą na ulicy centrum Sztokholmu. Nie będę też dociekał, dlaczego organom ścigania nigdy nie udało się ustalić kim był zamachowiec i komu być może zależało, żeby nigdy nie został zdemaskowany. Postaram się za to przybliżyć Państwu sylwetkę zamordowanego w 1986 roku premiera Szwecji.

Przodkowie ikony szwedzkiej socjaldemokracji wywodzili się po części z fińskiej i łotewskiej szlachty. Młody Olof dorastał w dobrobycie i bez jakichkolwiek trosk. Po odbyciu służby wojskowej wyjechał pod koniec lat 40. studiować do Stanów Zjednoczonych gdzie został magistrem Sztuk Pięknych. Na miesjcu zobaczył na własne oczy problem nierówności społecznych. Po powrocie do Szwecji studiował również prawo. Był popularny wśród studenckiej braci i szybko został przewodniczącym Zjednoczonego Związku Studentów. Odbył twtedy wiele podróży za Żelazną Kurtynę oraz do Azji gdzie skonfrontował się z konsekwencjami zachodniego kolonializmu. W 1954 roku rozpoczęła się jego kariera polityczna.

Jako młody, wrażliwy i inteligentny urzędnik zatrudniony w Ministerstwie Obrony zwrócił uwagę ówczesnego premiera - Tage Erlandera, i szybko stał się jego najbliższym współpracownikiem. Przez niego namaszczony objął w 1969 roku funkcję przewodniczącego partii Socjaldemokratycznej oraz automatycznie stanowisko szefa rządu. Pracując przez lata w m.in. wojskowym wywiadzie Palme, był świadomy rosnącej potęgi gospodarczej Szwecji oraz wynikających z tego zagrożeń. Za pomocą nielegalnych podsłuchów śledził szwedzkich komunistów planujących przejmowanie lokalnych struktur wiązków zawodowych. Temperował wybujałe ambicje rodzimych przedsiębiorców branży obronnej. Mniej lub bardziej skutecznie temeprował wpływy światowych mocarstw. Nawet będąc zagorzałym przeciwnikiem wojny wietnamskiej podtrzymywał zapocząrkowaną przez swojego mentora tajną współpracę ze Stanami Zjednoczonymi.

W latach 80. przymykał oczy na finansowany przez amerykańskie służby przemyt materiałów i urządzeń poligraficznych dla polskiej opozycji.

Robił też wiele, aby zmienić charakter swoich rodaków. Uważał. że imigranci nie tylko przyczynią się do ekonomicznego rozwoju Szwecji, ale z czasem zmienią również ksenofobiczny stosunek Szwedów do obcych.

- My z taką łatwością powtarzamy, że wszystko co szwedzkie jest najpiękniejsze i że Ci, którzy przyjeżdżają się tu osiedlić powinni być nam za to dozgonnie wdzięczni. Dorastałem z takimi oczekiwaniami, i wiem, że życie z nami nie należy do najłatwiejszych, mówił Palme w szwedzkiej telewizji w 1977 roku.

Olof Palme, do ostatnich swoich dni wierzył, że można w sposób pokojowy uprawiać politykę dla dobra zwykłych zjadaczy chleba, za co niestety zapłacił najwyższą cenę.

Dzisiejsza Szwecja pełna jest pustych haseł i frazesów, które mogą kojarzyć się z wartościami które były bliskie Palme, jednak jego spuścizny nigdy Szwedom nie udało się zagospodarować.
 

Zobacz także

2020-07-07, godz. 20:18 Atrakcyjny Eryk W ostatnią niedzielę świętowaliśmy 75 rocznicę polskiego Szczecina. Dla większości Szwedów czy Duńczyków Szczecin, wciąż jest Stettinem nad rzeką… » więcej 2020-06-30, godz. 13:23 Najważniejsza dla Prezydenta Polski powinna być UE „Jest jeszcze dla Polski nadzieja", taki mniej więcej brzmi przekaz skandynawskich mediów, po pierwszej turze wyborów Prezydenta Polski. Bezpośrednie relacje… » więcej 2020-06-22, godz. 14:05 "In Sweden we have a system" Przyznam się, że chyba nigdy nie widziałem wywiadu z ministrem spraw zagranicznych, który posługiwałby się wyłącznie przygotowanymi przez swoich spin… » więcej 2020-06-17, godz. 09:50 Szwed milczy Zauważyłem, że kiedy nieco mocniej zagrzeje słoneczko, to ma to niestety negatywny wpływ na polityków. Ich umiejętność składania obietnic bez pokrycia… » więcej 2020-06-10, godz. 13:57 Komu zależy na zamieszkach na tle rasowym w Szwecji Bijatyki z policją na ulicach szwedzkich miast, w dodatku na tle rasowym, mogą Polaków szokować. No bo jak to, w Szwecji? W kraju, który w różnego typu… » więcej 2020-06-03, godz. 13:00 Ofiara z Tegnella Kto jak kto, ale Szwedzi w cuda nie wierzą. Tymczasem główny epidemiolog kraju Anders Tegnell po raz pierwszy publicznie przyznał, że na początku pandemii… » więcej 2020-05-27, godz. 12:03 Masowa psychoza Szwedzi wciąż nie mogą otrząsnąć się z szoku ..., nie chodzi tu jednak o to co wydarzyło się w szwedzkich domach opieki. W gruncie rzeczy przedwczesna… » więcej 2020-05-20, godz. 13:03 Śpij spokojnie ... W marcu i kwietniu, czyli w najcięższych miesiącach kryzysu związanego z pandemią koronawirusa bogata Szwecja była jednym z niewielu krajów Unii Europejskiej… » więcej 2020-05-13, godz. 13:45 "W Szwecji dzieci są własnością państwa" Każdego roku pracownicy szwedzkiej opieki społecznej wydają ponad 30 tysięcy decyzji o odebraniu rodzicom dziecka i umieszczeniu go w rodzinie zastępczej… » więcej 2020-05-06, godz. 11:24 Igraszki z wirusem Z ostatniego sondażu IPSOS dla dziennika Dagens Nyheter wynika, że prawie 70 procent mieszkańców Szwecji darzy zaufaniem zarówno tamtejszy Urząd Zdrowia… » więcej
23456